Home > Beslag en executie > Een strandpaviljoen: roerend of onroerend?
Een strandpaviljoen: roerend of onroerend?

Een strandpaviljoen: roerend of onroerend?

Juristen houden zich regelmatig bezig met de vraag of een zaak roerend of onroerend is. Waarom eigenlijk? De verkrijging van een onroerende zaak is in beginsel belast met overdrachtsbelasting, verkrijging van een roerende zaak niet. Voor de wijze van overdracht is het ook van belang een zaak op de juiste wijze te kwalificeren. Ook voor de mogelijkheid tot het vestigen van een hypotheek- of pandrecht is het van belang of een zaak als roerend of onroerend kwalificeert. Dit artikel gaat over een strandpaviljoen met inventaris en het recht van parate executie.

Casus

X heeft aan Y een strandpaviljoen met inventaris verkocht. Op dezelfde dag is door Y aan X een recht van pand verleend op het strandpaviljoen en de inventaris. In deze pandakte zijn ook afspraken over een geldlening van X aan Y opgenomen, maar niets over een zogenaamde ‘vervangingsclausule’. Een vervangingsclausule bepaalt dat wanneer het inventaris wordt vervangen, dat het pandrecht vervolgens komt te rusten op het nieuwe inventaris. Y komt vervolgens de betalingsverplichtingen niet na. X verzoekt de notaris om tot executoriale verkoop van het strandpaviljoen met inventaris over te gaan op basis van het pandrecht (artikel 3:248 lid 1 BW). Y is naar de voorzieningenrechter gestapt en is vervolgens in hoger beroep gegaan om de executie tegen te houden. Daarnaast is reeds een bodemprocedure aanhangig gemaakt.

Uitspraak

Het Gerechtshof Den Haag heeft zich gebogen over de vordering van Y inhoudende een verbod tot executie. Volgens Y is het pandrecht op het paviljoen ongeldig, omdat het strandpaviljoen een onroerende zaak is en geen roerende zaak. Ook wordt door Y gesteld dat de inventaris is vervangen en dat in de pandakte geen vervangingsclausule is opgenomen, zodat het panderecht niet is komen te rusten op het nieuwe inventaris.

De voorzieningenrechter had reeds geoordeeld “dat het niet denkbeeldig is dat de bodemrechter zal oordelen dat het paviljoen onroerend is en dat de te executeren titel klaarblijkelijk op een misslag berust”. Het hof heeft dit oordeel in kort geding bekrachtigd en komt tot de conclusie dat executoriale verkoop van het strandpaviljoen misbruik van recht zou zijn. Daarnaast merkt het hof op dat de inventaris is vervangen en dat in de pandakte een vervangingsclausule ontbreekt, waardoor het pandrecht hierop dus geen betrekking heeft.

Conclusie

De uitspraak in de bodemprocedure is nog niet gepubliceerd, zodat op dit moment onduidelijk wat de uitkomst hiervan zal zijn en of de procedure al is gevoerd. Het is dus onduidelijk of het strandpaviljoen in onderhavig geval kwalificeert als een roerende of onroerende zaak. Eerder oordeelde de Hoge Raad al eens dat een strandpaviljoen roerend is door een eerdere uitspraak van het hof te bekrachtigen. Volgens het hof was het strandpaviljoen geen onroerende zaak, omdat het strandpaviljoen jaarlijks aan het begin van het seizoen werd opgebouwd en aan het einde van het seizoen weer werd afgebroken. Ook door het Hof Amsterdam is een strandpaviljoen al eens als roerende zaak gekwalificeerd (Hof Amsterdam 7-3-1996, KGK 1996, 1398).

Is een strandpaviljoen roerend of onroerend? Dit wordt bepaald aan de hand van de criteria die de Hoge Raad in het Portacabin-arrest (HR 31-10-1997, NJ 1998, 97) heeft gedefinieerd. Kort gezegd dient te worden nagegaan of het strandpaviljoen duurzaam met de grond is verenigd als bedoeld in artikel 3:3 BW, doordat het naar aard en inrichting bestemd is om duurzaam ter plaatse te blijven. Bij beantwoording van deze vraag moet worden gelet op de bedoeling van de bouwer voor zover deze naar buiten kenbaar is. Verkeersopvattingen kunnen niet als zelfstandige maatstaf dienen voor de beoordeling of een zaak roerend of onroerend is. Gelet op de criteria uit het Portacabin-arrest lijkt een strandpaviljoen roerend te zijn. Echter dient dit altijd aan de hand van de omstandigheden van het geval te worden beoordeeld, wellicht dat er in de bodemprocedure met betrekking tot dit specifieke strandpaviljoen tot een andere conclusie wordt gekomen.

  • LinkedIn
  • Facebook
  • Twitter
  • Google Plus
  • del.icio.us
  • email
  • PDF
  • Print
Naar boven scrollen